fa طراحی و اعتبارسنجی ابزار سنجش اثربخشی آموزش در دانشگا ههای علو م پزشکی آموزش پزشکی آموزش پزشکی مقاله پژوهشي Original Article <strong>چکیده : </strong><br> زمینه و هدف : هدف نظامهای آموزشی شامل رسالت ها،اهداف آرمانی، اهداف کلی و رفتاری است. ارزشیابی و قضاوت از ضروریات دوره آموزشی است و تعیین میزان اثربخشی دوره ها، امکان استفاده از بازخورد آنها را در ارتقای سطح آموزشها مهیا میسازد<span dir="LTR">.</span>الگوهای متعدد ارزشیابی اثربخشی آموزشی، موفقیت، بهبود عملکرد و مطلوبیت برنامه های آموزشی را بررسی می کند<span dir="LTR">.</span>آموزش پزشکی و تربیت نیروی انسانی کارآمد همواره در توجه برنامه ریزان آموزشی بوده است .با توجه به اهمیت و جایگاه آموزش وضرورت اثر بخشی مستمر در دانشگاه های علوم پزشکی، پرسشنامه حاضر طراحی گردید.<br> روش بررسی: این مطالعه ترکیبی کیفی &ndash;کمی بوده و قسمت کیفی، از نوع تحلیل محتوی با هدف طراحی و اعتبارسنجی ابزار با جامعه آماری اعضای هیئت علمی و به روش نمونه گیری در دسترس هدفمند کیفی و کمی طراحی و اجرا شد.در مرحله کیفی تعداد 30 نفر با استفاده از مصاحبه نیمه ساختاریافته فردی با مصاحبه دارای سوالاتی با پاسخ باز مورد سوال قرار گرفتند. مولفه های یافته شده بر اساس روش شناسی تحقیق در 4 حیطه(تدوین برنامه ریزی درسی دوره) ،( اجرای دوره آموزشی)و(نتیجه و عملکرد آموزشی)و(سایر عوامل همراه) قرار گرفتند.به منظور روایی و پایایی پرسشنامه طراحی شده در روایی صوری پرسشنامه بین 10 نفر از صاحب نظران توزیع&nbsp; و برای بررسی وضعیت پایایی ابزار پژوهش، در بین&nbsp; 490 از اعضای هیئت علمی توزیع و نتایج زیر حاصل شد.<span dir="LTR"></span><br> یافته ها:.نتایج مربوط به سنجش پایایی ابزار با روش آزمون آلفای کرونباخ همه آزمودنی‌ها در حیطه‌های چهارگانه نشان داد که در حیطه تدوین برنامه آموزشی 875/0 ، در حیطه اجرای برنامه آموزشی 885/0 در حیطه نتیجه و عملکرد برنامه آموزشی 890/0 و در حیطه سایر عوامل موثر 925/0 اعتبار ابزار را تائید نمود.همچنین با استفاده از آزمون ضریب توافق، پاسخ‌های اعضای هیات علمی و پزشکان و همه دست‌اندرکاران دانشگاه‌های پزشکی، به میزان بیش از 69 درصد توافق را نشان داد.<br> نتیجه &nbsp;گیری : یافته های حاصل از پژوهش نشان داد کلیه مولفه های موثر در اثر بخشی آموزش تاثیر گذار بوده و ابزار طراحی شده با روایی و پایایی مناسب و قابل اطمینان تائید گردید. <strong>Background and Objectives:</strong> The objectives of educational systems are missions, ideals, general goals, and behavior. Evaluation and judgment are essential for the training courses. Determining the effectiveness of the courses makes it possible to improve them. Numerous models evaluate training effectiveness, success, performance improvement, and desirability of training programs. Educational planners have<br> always considered medical education and training of an efficient workforce. Because of the importance of education and the need for its continuous effectiveness in medical universities, we designed a tool to measure the effectiveness of medical education.<br> <strong>Methods: </strong>The study method is a mixed qualitative-quantitative approach. The qualitative part of the content analysis was prepared to design and validate a tool with the statistical community of faculty members using qualitative and quantitative purposeful sampling. In the qualitative phase, 30 people were interviewed using semi-structured interviews. The components found were classified based on research methodology in 4 areas of course curriculum development, training course implementation, educational outcome and performance, and other accompanying factors. Then an effective measurement tool with good validity and reliability was designed. Regarding the face validity of the questionnaire, it was distributed among ten experts. To assess the reliability of the research tool, a questionnaire was distributed among 490 faculty members.<br> <strong>Results:</strong> The results of measuring the reliability of the instrument by the Cronbach &alpha; values in the four domains were as follows: 0.875 in the area of curriculum development, 0.885 in the area of curriculum implementation, 0.890 in the curriculum outcome and performance, and 0.925 in other areas of the effective factors. These figures confirmed the validity of the tool. Also, using the agreement coefficient-test, the responses of faculty members and physicians and all stakeholders of medical universities showed more than 69% agreement.<br> <strong>Conclusion:</strong> The study&#39;s findings showed that all the found components impact the effectiveness of education, and our designed tool was confirmed with appropriate and reliable validity and reliability. سنجش آموزش, اثر بخشی ,آموزش, علوم پزشکی, تحقیق کیفی Educational measurement, Program evaluation, Medical sciences, Qualitative research 272 283 http://journal.muq.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2307-1&slc_lang=fa&sid=1 Ali Reza Shouri Bidgolili علیرضا شعوری بیدگلی bidgoli246gums@gmail.com 0000-0002-5362-3530 No Department of Educational Management, Faculty of Humanities, Qom Branch, Islamic Azad University, Qom, Iran. گروه مدیریت آموزشی، دانشکده علوم انسانی، واحد قم، دانشگاه آزاد اسلامی، قم، ایران. Gholam Reza Vaisi غلامرضا ویسی rezavaisi@gmail.com 0000-0002-1600-7958 Yes Department of Educational Management, Faculty of Humanities, Qom Branch, Islamic Azad University, Qom, Iran. گروه مدیریت آموزشی، دانشکده علوم انسانی، واحد قم، دانشگاه آزاد اسلامی، قم، ایران. Gholamreza Sharifi Rad غلامرضا شریفی راد 0000-0001-9955-2566 No Department of Educational Management, Faculty of Humanities, Qom Branch, Islamic Azad University, Qom, Iran. گروه مدیریت آموزشی، دانشکده علوم انسانی، واحد قم، دانشگاه آزاد اسلامی، قم، ایران.