fa بررسی آگاهی، نگرش و عملکرد مردم جنوب‌شرق ایران در مواجهه با عقرب و عقرب‌زدگی اپیدمیولوژی اپیدمیولوژی مقاله پژوهشي Original Article <strong>زمینه و هدف هدف:</strong> از این مطالعه بررسی آگاهی، نگرش و عملکرد مردم در معرض خطر عقرب‌زدگی و برخی فاکتورهای مؤثر در شیوع این معضل است.<br> <strong>روش بررسی:</strong> مطالعه حاضر٬ مطالعه‌ای مقطعی است که با استفاده از پرسش‌نامه، برخی از فاکتورهای دخیل در عقرب‌زدگی شهرستان‌های جنوب استان کرمان در سال 1399را بررسی می‌کند. در این پرسش‌نامه٬ اطلاعات لازم درخصوص میزان آشنایی ساکنین نسبت به عقرب‌ها، میزان مواجهه با عقرب و عوامل مؤثر، آگاهی از اقدامات اولیه و اطلاعات افراد در مواجهه با عقرب‌زدگی از طریق مصاحبه حضوری بررسی شد. جامعه مورد مطالعه بر اساس 5/0=P و ضریب اطمینان 95 درصد در فرمول حجم نمونه برابر با 384 نفر انتخاب شد. تحلیل داده‌ها نیز با استفاده از روش‌های آماری توصیفی و استنباطی و به‌صورت میانگین و فراوانی ارائه شد.<br> <strong>یافته‌ها:&nbsp;</strong> نتایج مطالعه اخیر نشان داد 9/87 درصد از مصاحبه‌شوندگان شناخت بالایی نسب به پناهگاه‌های عقرب داشتند. اولویت مردم در مواجهه با عقرب‌زدگی به‌ترتیب ارجاع به بیمارستان، کمپرس سرد، دورشدن از محل حادثه، پوشاندن محل عقرب‌زدگی، شست‌وشو و فشار محل عقرب‌زدگی بود. 6/81 درصد از مصاحبه‌شوندگان برای دورکردن عقرب‌ها به‌ترتیب روش‌های سمپاشی، جلوگیری از تجمع نخاله و استفاده از مواد نفتی را به کار می برند. همچنین 31 درصد افراد به روش‌های سنتی برای درمان عقرب‌زدگی اعتقاد داشتند. اکثر خانوارها (5/73 درصد) در محل زندگی‌شان با عقرب مواجهه داشتند، به‌طوری‌که 55 درصد از آن‌ها عقرب‌ها را در محل استراحت خود مشاهده کرده بودند. همچنین 7/36 درصد از خانوارها عقرب‌زدگی را تجربه کرده بودند. اغلب عقرب‌زدگی‌ها (64 درصد) در محیط داخلی منزل و محل استراحت افراد رخ داده بود. اکثر خانه‌ها (8/74 درصد) فاقد حصار حیاط بودند و مهندسی خانه‌ها ازنظر ورود عقرب‌ها به محیط داخلی با فراوانی 3/78 غیرایمن بود.<br> <strong>نتیجه‌گیری:</strong> این مطالعه برای اولین بار در ایران به بررسی این معضل پرداخته است. باتوجه‌به مواجهه بالای ساکنین با عقرب‌ها و گزارش موارد عقرب‌زدگی در داخل خانه‌ها، همچنین عدم رعایت اصول مهندسی و ضوابط پیشگیرانه ساختمانی در منازل مسکونی و عدم التزام به اقدامات پیشگیری‌کننده توسط مردم، ضرورت انجام اقدامات و آموزش‌های کاربردی در پیشگیری و کنترل این معضل احساس می‌شود. <strong>Background and Objectives:</strong> This study aims to investigate the knowledge, attitude and practice (KAP) of residents in south of Kerman province in Iran regarding scorpion sting and the factors affecting its prevalence.<br> <strong>Methods: </strong>This cross-sectional study was conducted in 2020 on 384 people living in south of Kerman province, Iran. A KAP questionnaire was used which surveyed the necessary information regarding the familiarity of residents with scorpions, the level of exposure to scorpions and effective factors, and knowledge of basic measures against scorpion stings. The questionnaire was completed through an interview. Data were analyzed using descriptive and inferential statistics.<br> <strong>Results: </strong>The results showed the participants&rsquo; high knowledge of scorpion shelters (87.9%). Their most common measures in dealing with scorpion stings were hospitalization, use of cold compresses, moving away from the scene, covering the sting area with a cloth, washing the sting site, and applying pressure over the sting site. Most of participants (81.6%) suggested that spraying insecticides and the use of petroleum products were the main methods for getting rid of scorpions. About 31% had belief in traditional medicine. Most of them (73.5%) had found scorpions in their houses and 36.7% reported a history of scorpion sting in the family members. Most of them (64%) had got stung indoors. Moreover, 74.8% of them had houses with no walls or with unfavorable fencing, and for 78.3%, they were not safe in terms of scorpions entering.<br> <strong>Conclusion: </strong>The measures and training for prevention and control of scorpion stings in south of Kerman province are necessary due to the high exposure of residents to scorpions indoors, the unsafety of their houses, and lack of compliance to preventive measures. عقرب‌زدگی؛ آگاهی؛ نگرش؛ پیشگیری و کنترل؛کرمان, ایران Scorpion stings, Knowledge, Attitude, Practice, Prevention, Control, Kerman, Iran 66 81 http://journal.muq.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2477-1&slc_lang=fa&sid=1 Ismail Amiri Qanat Saman اسماعیل امیری قنات سامان jwfmlsh@yahoo.com 0000-0003-4316-1050 No Department of Public Health, School of Health, Jiroft University of Medical Sciences, Jiroft, Iran. گروه بهداشت عمومی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی جیرفت، جیرفت، استان کرمان، ایران. Hossein Dehghan حسین دهقان h.dehghan31@yahoo.com 0000-0003-1652-9104 Yes Department of Public Health, School of Health, Jiroft University of Medical Sciences, Jiroft, Iran. گروه بهداشت عمومی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی جیرفت، جیرفت، استان کرمان، ایران. Tahereh Rahimi طاهره رحیمی t_rahimi20@yahoo.com 0000-0002-1225-4759 No Department of Public Health, School of Medicine, Jahrom University of Medical Sciences, Jahrom, Iran. گروه بهداشت عمومی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی جهرم، جهرم، استان فارس، ایران. Mehran Shahi مهران شاهی mshahi1346@gmail.com 0000-0002-3439-236X No Department of Medical Entomology and Vector Control, School of Public Health, Hormozgan University of Medical Sciences, Bandar Abbas, Iran. گروه حشره‌شناسی پزشکی و کنترل ناقل، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان، بندرعباس، استان هرمزگان ایران. Sediq Ahmadzadeh صدیق احمدزاده ahmadzadeh1@YAHOO.COM 0000-0002-1652-9102 No Department of Biology and Disease Control, Faculty of Health, Fars University of Medical Sciences, Shiraz, Iran. گروه بیولوژی وکنترل ناقل بیماری‌ها، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی فارس، شیراز، ایران. Nasser Nasiri ناصر نصیری nasiri.epi@gmail.com 0000-0002-1505-0866 No Department of Statistics and Epidemiology, Faculty of Health, Kerman University of Medical Sciences, Kerman, Iran گروه آمار زیستی و اپیدمیولوژی، ‌دانشکده بهداشت، دانشگاه‌ علوم ‌پزشکی کرمان،‌ کرمان، ‌ایران. Salman Daneshi سلمان دانشی salmandaneshi008@gmail.com 0000-0002-9199-0382 No Department of Public Health, School of Health, Jiroft University of Medical Sciences, Jiroft, Iran. گروه بهداشت عمومی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی جیرفت، جیرفت، استان کرمان، ایران. Seyed Hassan Nikokar سید حسن نیکوکار nikookar_84@yahoo.com 0000-0001-6612-1540 No Department of Medical Entomology and Vector Control, Health Sciences Research Center, Addiction Research Institute, Faculty of Health, Mazandaran University of Medical Sciences and Health Services, Sari, Iran. گروه حشره شناسی و مبارزه با ناقلین، مرکزتحقیقات علوم بهداشتی، پژوهشکده اعتیاد، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی مازندران، ساری، ایران. Reza Faryabi رضا فاریابی rezafaryabi313@gmail.com 0000-0003-3753-7031 No Department of Public Health, School of Health, Jiroft University of Medical Sciences, Jiroft, Iran. گروه بهداشت عمومی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی جیرفت، جیرفت، استان کرمان، ایران.