fa مقایسه استرس، اضطراب ناشی از کرونا و راهبرد‌های مقابله‌ای در بین مادران کودکان با نیازهای عادی و ویژه در کشور عراق روانشناسی روانشناسی مقاله پژوهشي Original Article <strong>زمینه و هدف:</strong> همه‌گیری ویروس کرونا باعث شد تا والدین به‌ویژه مادران وظایف متعددی را بیش‌از‌پیش برعهده بگیرند که می‌تواند اضطراب و استرس آن‌ها را افزایش دهد. هدف پژوهش حاضر، مقایسه استرس، اضطراب ناشی از کرونا و راهبرد مقابله‌ای در بین مادران کودکان با نیازهای ویژه و عادی در کشور عراق است.<br> <strong>روش بررسی:</strong> این پژوهش از نوع توصیفی‌تحلیلی است که در سال 1400 با مشارکت 120 مادر (60 مادر دارای فرزند عادی و 60 مادر دارای فرزند با نیازهای ویژه) انجام شد. داده‌ها با استفاده از پرسش‌نامه‌های اضطراب کرونا، استرس کوهن و راهبردهای مقابله‌ای اندلر و پارکر جمع‌آوری و با استفاده از آماره‌های شاخص‌های پراکنش مرکزی، پراکندگی، آزمون تی مستقل و تحلیل واریانس تجزیه‌و‌تحلیل شدند.<br> <strong>یافته‌ها:</strong> میزان استرس (002/0‌P=) و اضطراب (001/0>P) ناشی از کرونا در مادران دارای کودک با نیازهای ویژه به‌طور معناداری بیشتر از مادران دارای کودک عادی بود. این در حالی ست که بین نمرات سبک مقابله‌ای مسئله‌مدار (064/0 P=) و هیجان‌مدار (051/0 P=) در بین 2 گروه از مادران تفاوت معناداری دیده نشد، ولی در سبک مقابله‌ای اجتناب‌مدار (030/0 P=) در بین 2 گروه تفاوت معناداری مشاهده شد.<br> <strong>نتیجه‌گیری:</strong> با‌توجه‌به افزایش خطر استرس، اضطراب و مشکلات سلامت روانی که در بین والدین کودکان با نیازهای ویژه مشاهده می‌شود، حمایت به‌موقع والدین برای تقویت روابط والد‌ـ‌فرزند و کاهش مشکلات روانی والدین ضروری است. تحقیقات آتی باید بر راهبردهای مقابله‌ای مؤثر متمرکز باشند. <strong>Background and Objectives:</strong> The COVID-19 pandemic caused parents, especially mothers, to take on multiple roles which increased their anxiety and stress. This research aims to compare the stress and anxiety caused by COVID-19 and the coping styles of mothers of normal and special needs children in Iraq.<br> <strong>Methods:</strong> This descriptive-analytical study was conducted in 2021 on 120 mothers (60 mothers of normal children and 60 mothers of children with special needs). The data were collected using the Corona disease anxiety scale, Cohen&rsquo;s perceived stress scale (PSS) and Endler and Parker&rsquo;s multidimensional coping inventory (MCI). The collected data was analyzed descriptive statistics, independent t-test, and analysis of variance.<br> <strong>Results: </strong>The mean scores of stress (P=0.002) and anxiety (P<0.001) were higher in mothers of children with special needs than in mothers of normal children. There was no significant difference between them in the scores of task-oriented (P=0.064) and emotion-oriented (P=0.051) coping styles, but a significant difference was observed between them in avoidance-oriented coping (P=0.030).<br> <strong>Conclusion:</strong> Due to the higher level of stress and anxiety caused by COVID-19 in mothers of children with special needs compared to the mothers of normal children in Iraq, timely parental support is necessary to strengthen their parent-child relationships and reduce their psychological problems. Future research should focus on effective coping strategies for the mothers of children with special needs. سبک‌های مقابله‌ای, اضطراب, استرس, کوویدـ19, معلولیت Coping, Anxiety, Stress, COVID-19, Disability 255 265 http://journal.muq.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-3000-1&slc_lang=fa&sid=1 Masoumeh Heydarian معصومه حیدریان nooshin.salimi3@gmail.com 0000-0002-6087-7977 No Department of Clinical Psychology, Faculty of Medical Sciences, Kermanshah Branch, Islamic Azad University, Kermanshah, Iran. گروه روانشناسی بالینی، دانشکده علوم پزشکی، واحد کرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران. Nooshin Salimi نوشین سلیمی nooshin.salimi@yahoo.com 0000-0001-9989-5227 Yes Department of Public Health, Faculty of Medical Sciences, Kermanshah Branch, Islamic Azad University, Kermanshah, Iran. گروه بهداشت عمومی، دانشکده علوم پزشکی، واحد کرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران. Akram Ali Baghe اکرم علی باقر nooshin.salimi@yahoo.com 0009-0000-5715-4367 No Department of Clinical Psychology, Faculty of Medical Sciences, Kermanshah Branch, Islamic Azad University, Kermanshah, Iran. گروه روانشناسی بالینی، دانشکده علوم پزشکی، واحد کرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران.