fa اثر ریزوم گیاه سُعد (Cyperus Rotundus) بر میزان قند، لیپید، انسولین و آنزیم‌های کبدی خون مدل مقاوم به انسولین موش صحرایی نر مقاله پژوهشي Original Article <p dir="RTL"><strong>زمینه و هدف:</strong> امروزه در طب سنتی، گیاهان دارویی برای درمان دیابت مورد استفاده قرار می‌گیرند. از ریزوم‌های گیاه سعد <span dir="LTR">(Cyperus Rotundus)</span> نیز در طب سنتی جهت کاهش گلوکز و چربی خون استفاده می‌شود. لذا این مطالعه با هدف بررسی اثربخشی این گیاه بر مدل مقاوم به انسولین موش صحرایی نر صورت گرفت.</p> <p dir="RTL"><strong>روش بررسی: </strong>این مطالعه تجربی بر روی 36 موش صحرایی نر نژاد ویستار در محدوده وزنی <span dir="LTR">g</span>250ـ150 انجام شد. دیابت به‌وسیله آب آشامیدنی حاوی فروکتوز 10%، القا شد، سپس حیوانات به‌طور تصادفی به چهار گروه کنترل، دریافت‌کننده فروکتوز، عصاره آبی و آبی الکلی ریزوم گیاه سعد (<span dir="LTR">mg/ml</span>500) تقسیم شدند. 48 ساعت بعد از آخرین گاواژ و 12 ساعت گرسنگی، خون از قلب موش‌ها گرفته شد، سپس بعد از جداسازی سرم، گلوکز خون، انسولین، <span dir="LTR">FIRI</span>، پروفایل لیپیدی و آنزیم‌های کبدی بررسی گردید.</p> <p dir="RTL"><strong>یافته‌ها: </strong>گلوکز در گروه دریافت‌کننده فروکتوز در مقایسه با گروه کنترل به‌طور معنی‌داری افزایش نشان داد. انسولین نیز در گروه‌های عصاره آبی و آبی الکلی در مقایسه با گروه کنترل افزایش معنی‌داری داشت. <span dir="LTR">FIRI</span> در گروه عصاره آبی افزایش قابل توجهی در مقایسه با گروه کنترل نشان داد (05/0<span dir="LTR">p<</span>). پروفایل لیپیدی در هیچ‌کدام از گروه‌ها تغییر معنی‌داری نداشت. کاهش میزان آنزیم‌های کبدی (آلکالین فسفاتاز، آسپارتات و آلانین ترانسفراز) در گروه دریافت‌کننده عصاره آبی الکلی بیشتر مشاهده گردید.</p> <p dir="RTL"><strong>نتیجه‌گیری: </strong>برطبق نتایج حاصله، احتمالاً عصاره آبی گیاه سعد نمی‌تواند در کاهش میزان دیابت و فاکتور‌های وابسته به آن مؤثر باشد. ولی می‌توان چنین بیان نمود که از عصاره آبی الکلی این گیاه البته با انجام تحقیقات وسیع‌تر بتوان اثر مؤثری در کاهش ایجاد دیابت و مسمومیت کبدی پیدا نمود.</p> <p><strong><em>Background and Objectives:</em></strong> Nowadays herbal medicine is excessively used in traditional medicine for diabetes. The Cyperus rotundus rhizomes in traditional medicine are used for decreasing blood glucose and lipid. Therefore, the aim of this study was to examine the effect of rhizomes extract of this plant in insulin resistance model of male rats.</p> <p></p> <p><strong><em>Methods:</em></strong> This experimental study was carried out on 36 adult male wistar rats in the weight range of 150-200(g). Diabetes was induced by fructose 10% in drinking water for 8 weeks, then the animals were divided randomly into 4 groups: control, Fructose induce, aqueous extracts of Cyperus rotundus rhizomes (500mg/kg), MeOH extracts of Cyperus rotundus rhizomes (500mg/kg). 48 hours after the last gavage with extracts, the rats were fasted for 12h, then blood samples were collected from heart, serum was dissented and blood glucose, insulin, fasting insulin resistance index (FIRI), lipid profile and hepatic enzymes were determined.</p> <p></p> <p><strong><em>Results:</em></strong> Glucose in fructose group in comparison with control group showed a significant increase. Insulin in aqueous and MeOH extracts groups in comparison with control group significantly increased. FIRI in aqueous extract group in comparison with control group was significantly higher (p<0.05). Lipid profile was not changed in any of them. MeOH extract showed a decrease in all of the hepatic enzymes (Alkaline Phosphatase, Aspartate, and AST, Alanine Transferase).</p> <p></p> <p><strong><em>Conclusion:</em> </strong>Aqueous has could not probably be effective in decreasing diabetic complications. But it is believed that with extensive study on MeOH extracts, we can reach a more efficient decrease in diabetes and antihepatotxicity</p> سعد؛ انسولین؛ لیپیدها؛ فروکتوز Cyperus, Insulin, Lipids, Fructose 70 75 http://journal.muq.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-437&slc_lang=fa&sid=1 A Ahangarpour اکرم آهنگرپور ahang1002002@yahoo.com Yes Jondishapour University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی جندی‌شاپور H Yahyavi هدی یحیاوی No Jondishapour University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی جندی‌شاپور