fa اپیدمیولوژی بیماری پدیکولوزیس (شپش سر) و عوامل همراه آن در دانش‌آموزان مدارس ابتدایی دخترانه استان قم، سال 1389 مقاله پژوهشي Original Article <p>زمینه و هدف : آلودگی به شپش سر در مراکز تجمعی مانند مدارس، پادگان‌ها و خوابگاه‌ها به وفور دیده می‌شود، اما در مدارس، به‌ویژه ابتدایی دخترانه در حد قابل‌توجهی بوده است. این پژوهش به‌منظور تعیین شیوع شپش سر و عوامل همراه آن در استان قم صورت گرفت. روش بررسی : این مطالعه به‌ روش توصیفی- مقطعی روی 1725 نفر از دانش‌آموزان دختر استان قم که به روش نمونه‌گیری تصادفی چند مرحله‌ای انتخاب شدند، انجام گرفت. داده‌ها با استفاده از پرسشنامه و معاینه موی سر از نظر آلودگی به شپش، جمع‌آوری شدند. تجزیه و تحلیل داده‌ها با استفاده از آزمون‌های آماری کای‌ اسکور و رگرسیون لجستیک چند متغیره صورت گرفت، و (05/0>p) سطح معنی‌دار در نظر گرفته شد. یافته‌ها : در بین 1725 دانش‌آموز مورد بررسی، 131 نفر آلوده به پدیکولوزیس بودند (6/7%). همچنین بین محل سکونت، شغل و تحصیلات پدر، میزان تحصیلات مادر، تعداد افراد خانوار، پایه تحصیلی، وجود حمام در منزل، تعداد دفعات استحمام، تعداد دفعات شانه‌زنی، سابقه ابتلا به شپش سر، وجود یا عدم وجود مربی بهداشت در مدرسه، دسترسی یا عدم دسترسی به خدمات بهداشتی- درمانی و ابتلا به پدیکلوزیس، ارتباط معنی‌دار آماری مشاهده گردید (05/0>p)، ولی بین میزان آلودگی به شپش سر با شغل مادر، اندازه موی سر، نوع مدرسه و وضعیت مسکونی، ارتباط معنی‌داری وجود نداشت. نتیجه‌گیری : پدیکولوزیس هنوز هم به‌عنوان یک معضل بهداشتی در جوامع با امکانات زندگی و بهداشت پایین مطرح است. علل شیوع بالای این بیماری در بین دانش‌آموزان اکثر مدارس استان را می‌توان با عواملی مثل نبود مربی بهداشت در مدرسه، عدم دسترسی کافی به خدمات بهداشتی- درمانی، عدم توجه کافی به رعایت بهداشت فردی و سایر عوامل مرتبط دانست. &nbsp;</p> <p>Background and Objectives: Nowadays pediculusis (Head-louse infestation) is one of the dermal infections with a Global distribution, and is prevalent worldwide. Head-louse infestation is highly common in collective centers such as schools, garrisons and champuses; in schools, specially in feminine elementary schools which is dramatically high. The current study has been conducted to determine the prevalence of Head-louse and to assess the epidemiologic features of the disease. &nbsp; Methods: This descriptive cross&ndash;sectional study was done over 1725 feminine elementary students from 75 schools in rural counties and total urban districts of Qom province by a multi stage random sampling. Data collection was done by questionnaires and physical exams of the hair. Analysis was done by Chi-square and Multivariate logistic regression model test. (Significant level with p<0.05 objected). &nbsp; Results: 131 of 1725 survived students, were infected by pediculusis. (7.6%). The statistical meaningful relation was observed between the habitat, father&amp;#039;s job and literacy, mothers literacy, family size, students grade, bath in home, bath times, daily comb, record of infestation in years ago, hygiene corrector in school, access or no access to primary health care and pediculusis (p<0.05 objected). But no meaningful relation was detected between mother&amp;#039;s job, head hairs length, type of school, residing status (private, rental and other site) and the prevalence of Pediculusis . &nbsp; Conclusion: Pediculusis is still a health burden in societies with low health and life standards. The high prevalence of pediculusis among students in the majority of schools in Qom province is attributable to inadequate access to health educator and sanitation facilities and inattention to personal health and related factors else. &nbsp;</p> شیوع؛ پدیکولوس؛ اپیدمیولوژی؛ مدل‌های منطقی Prevalence, Pediculus, Epidemiology, Logistic Models. 46 51 http://journal.muq.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-302&slc_lang=fa&sid=1 A Saghafipour عابدین ثقفی‌پور abed.saghafi@yahoo.com Yes Qom University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی قم A Akbari امیر اکبری No Qom University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی قم M Norouzi مهدی نوروزی No Shahid Beheshti University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی P Khajat پروین خواجات No Qom University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی قم T Jafari طلعت جعفری No Qom University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی قم Y Tabaraie یاسر تبرایی No Sabzevar University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی سبزوار B Farzinnia بابک فرزین‌نیا No Qom University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی قم